Een alternatief voor Facebook, kan de overheid dat voor ons regelen?

Facebook levert een geweldige dienst. Het is een ontzettend handig medium om familienieuws uit te wisselen, om in vriendengroepen informatie te delen, om nieuws op te snuiven enz. Facebook is ook verschrikkelijk. Het bedrijf neust heel diep in onze privégegevens en verhandelt die naar hartenlust. Het geeft ruimte aan nepnieuws en manipulatieve informatie. Waar is het alternatief dat dezelfde fijne diensten levert maar ons privéleven wel veilig laat? Gaat de markt dat leveren? Of ligt hier een rol voor de overheid?

Een rol voor de overheid? Dat is raar! Het internet is toch juist niet van de overheid, maar van ons allemaal? Toch is het niet zo raar. De overheid heeft vaker keuzes moeten maken voor een eigen rol in een nieuwe technologische ontwikkeling.

Nederland heeft een publiek omroepstelsel. Daar is destijds in de vorige eeuw bewust voor gekozen. Zowel voor de radio (in 1930) als voor de televisie (in 1951). Pas later werden commerciële zenders in ons land toegelaten. Ver daarvoor had de Nederlandse politiek al op een vergelijkbare manier  gekozen. Bijvoorbeeld door de briefpost in staatshanden te leggen. Dat was al in 1799. Of door het treinstelsel in het publieke domein te brengen. Dat was in 1860.

Zo raar is het dus niet dat ook in de digitale wereld de overheid een keuze moet maken om al dan niet een eigen rol te pakken. De Europese overheden proberen al een beetje greep te krijgen op de digitale wereld met de regulering van het gebruik van persoonsgegevens. Maar dat lijkt onvoldoende om Facebook en de andere grote Amerikaanse techbedrijven  in het goede spoor te krijgen. Monopoliewetgeving lijkt ook niet effectief. Facebook is zo groot dat we vanuit de markt geen alternatief mogen verwachten. En dus wordt het tijd voor een publieke dienst als alternatief voor Facebook: Publicbook, of iets dergelijks.  Zonder Amerikaanse commerciële pottenkijkers, maar graag zo dat ook de eigen overheid geen pottenkijker kan spelen.

Aan zo’n dienst is ongetwijfeld behoefte. En dan is Facebook een relatief eenvoudige digitale dienst. Er zijn andere, ingewikkelder digitale diensten, zoals de digitale assistent van Amazon: Alexa, of apps die het “internet of things” moeten ondersteunen die mogelijk nog veel dieper ingrijpen in ons privéleven. En tegelijk bij het hedendaagse leven gaan behoren. Ook daar heel graag een publieke dienst, die veilig is en ons niet aan Amerikaanse commerciële grootmachten overlevert!

Op de artikelenpagina werk ik het thema  verder uit.

Leave a Reply